|
II wojna światowa zakończyła się w maju 1945 roku i PZPN wznowił działalność. W 1946 i w 1947 roku PZPN zorganizował Mistrzostwa Polski systemem pucharowym. Oba turnieje były testem dla klubów i najlepsze z nich PZPN zakwalifikował do ligi, która pod nową nazwą "Liga Państwowa" wznowiła rozgrywki w 1948 roku. Jednakże nie obyło się przy tym bez przepychanek, ponieważ PZPN początkowo nie chciał słyszeć o reaktywowaniu ligi w Polsce. Pod wpływem prasy PZPN powoli zmieniało stanowisko aż w końcu w lutym 1947 roku zapadła decyzja, że w marcu 1948 roku liga złożona z 14 klubów wznowi działalność a rozgrywki będą toczone system wiosna-jesień. Ten sposób przetrwał do 1961 roku. A w 1962 roku (sezon 1962/1963) przeskoczono na system jesień-wiosna i ten stan trwa do dziś. Od sezonu 2008/2009 najwyższa polska liga nosi nazwę "Ekstraklasa".
Przed II wojną światową w Polsce nie było czegoś takiego jak druga liga. Aby dostać się do jedynej funkcjonującej Polskiej Ligi Piłki Nożnej rozgrywano bardzo skomplikowane turnieje barażowe pomiędzy drużynami ligowymi i nieligowymi. Zwycięzcy awansowali do ligi a najsłabsi z ligi wypadali. Po wojnie, już w 1947 roku, PZPN rozpoczął prace nad stworzeniem II ligi polskiej. Ponownie doszło do przepychanek, ponieważ część działaczy PZPN była przeciwna drugiej lidze. W końcu 30 maja 1948 roku PZPN oficjalnie utworzył II Ligę Państwową. Początkowo miała się składać z 18 klubów skupionych w jednej grupie jednak założenie to szybko zmieniono na 20 klubów podzielonych na dwie 10cio klubowe grupy: północną i południową. Pierwszy sezon II ligi wystartował w marcu 1949 roku w systemie wiosna-jesień. Druga liga była bardzo zmienna. Regularnie zwiększano lub zmniejszano ilość klubów (rekord 40 klubów w 1952 roku), grup i podział geograficzny. Trwało to do 2002 roku aż w sezonie 2002/2003 nadano II lidze kształt ostateczny, czyli jedna 18sto klubowa grupa. Od sezonu 2008/2009 najwyższa polska liga nosi nazwę "Ekstraklasa", w związku z tym II liga została przemianowana na I ligę i zachowała kształt wprowadzony w 2002 roku.
Jeśli chodzi o III ligę to proces jej tworzena był długi i skomplikowany. Rozpoczął się zaraz po wojnie w 1945 roku a zakończył dopiero w 1966 roku. W tym okresie tworzono różne pseudo-III ligi pod różnymi nazwami, z którymi eksperymentowano na wszelkie możliwe sposoby a potem je likwidowano. Za datę powstania dzisiejszej III ligi uznaje się dzień 26 lutego 1966 roku, w którym PZPN ostatecznie ustalił strukturę i schemat rozgrywek w trzeciej klasie ligowej. Od sezonu 2008/2009, po przekształceniu I ligi w Ekstraklasę a II ligi w I ligę, III liga stała się II ligą i przyjęła obecny wygląd, czyli 36 klubów podzielonych geograficznie na dwie 18sto klubowe grupy, wschodnią i zachodnią.
Warto też wspomnieć o niższych poziomach rozgrywek ligowych w naszym kraju. Do 1999 roku Polska podzielona była na 49 województw i w każdym z nich rozgrywki niższych szczebli żyły własnym życiem. Nosiły różne nazwy i rządziły się własnymi zasadami. Dnia 1 stycznia 1999 roku weszła w życie reforma administracyjna zmniejszająca liczbę województw z 49 do 16. W związku z tym PZPN dopasował strukturę piłki nożnej w Polsce do nowego podziału administracyjnego. W 2000 roku utworzono 16 wojewódzkich związków piłki nożnej odpowiedzialnych za regionalne rozgrywki ligowe, czyli od czwartego szczebla w dół. W sezonie 2000/2001 uruchomiono pierwszy sezon IV ligi. Liga ta przechodziła ciągłe przeobrażenia aż do 2008 roku. Od sezonu 2008/2009
ówczesna IV liga jest III ligą i wtedy też przyjęła obecny kształt, czyli 128 klubów podzielonych geograficznie na 8 grup złożonych z 16 klubów.
Następna w kolejności jest piąta klasa rozgrywek ligowych. Przed 2008 rokiem była to V liga a od sezonu 2008/2009 funkcjonuje jako IV liga. Rozgrywki toczone są na poziomie wojewódzkim, czyli składa się z 16 grup, po jednej z każdego województwa, a w każdej z nich znajduje się 16 klubów. Łącznie więc składa się na nią 256 klubów. Po czwartej lidze mamy też i V ligę. Jednak rozgrywki w ramach tego szczebla toczą się tylko w dwóch województwach: w małopolskim i zachodniopomorskim.
Na V lidze jednak nie kończy się struktura futbolu w Polsce. Na tym etapie pojawia się liga okręgowa (klasa okręgowa) zarządzana przez okręgowe związki piłki nożnej. W tych dwóch województwach, w których istnieje V liga klasa okręgowa jest siódmym poziomem rozgrywek ligowych a w pozostałych 14stu szóstym poziomem. W klasie okręgowej rozgrywki przeprowadzane są na poziomie okręgów. Jeden okręg składa się z kilku sąsiadujących ze sobą powiatów należących do tego samego województwa. Poniżej klasy okręgowej jest jeszcze Klasa-A (VIII poziom ligowy), Klasa-B (IX poziom ligowy) oraz na koniec Klasa-C (X poziom ligowy).
|
