Dziesiąte wydanie Mistrzostw Europy odbyło się na boiskach Anglii. Do turnieju zgłosiło się 48 reprezentacji.
W eliminacjach zagrało 47 z nich, ponieważ Anglia jako gospodarz awansowała do turnieju "z definicji" (w przeciwnieństwie do obrońcy tytułu, który nie jest zwolniony z udziału w eliminacjach).
Po raz pierwszy do turnieju zgłosiły się reprezentacje z maleńkiego Liechtensteinu, z Izraela, który wstąpił do
UEFA w 1994 roku, ze Słowacji oraz byłe republiki radzieckie (Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Estonia, Gruzja, Litwa, Łotwa,
Mołdawia, Ukraina) i jugosławiańskie (Chorwacja, Macedonia, Słowenia).
Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom miłośników piłki nożnej domagających się coraz większych i coraz bardziej
emocjonujących widowisk sportowych UEFA podjęła decyzję o zwiększeniu liczby finalistów z 8 do 16. Zmieniono też zasady punktacji. Poczynając już od eliminacji zwycięstwo nagradzano 3 punktami a remis 1 punktem.
 |
logo turnieju
|
Zwiększenie liczby finalistów z 8 do 16 wymusiło zmianę systemu rozgrywek, zarówno
eliminacji wstępnych jak i turnieju finałowego. W wyniku eliminacji do finałów
automatycznie awansują zwycięzcy wszystkich grup oraz sześć najlepszych drużyn
zajmujących miejsca drugie (pod uwagę brano tylko mecze z drużynami z miejsca 1, 3 i
4 w grupie). Dwie najsłabsze drużyny z drugich miejsc muszą zagrać o prawo awansu w
meczu barażowym na neutralnym gruncie.. Jeśli w grupie eliminacyjnej dwie lub
więcej drużyn uzyskało taką samą liczbę punktów to o kolejności w tabeli decydowały
najpierw rezultaty wspólnych meczy tych drużyn według następujących kryteriów:
1)liczba punktów ze wspólnych meczy, 2)różnica bramek ze wspólnych meczy, 3)liczba
bramek strzelonych we wspólnych meczach, 4)liczba bramek strzelonych na wyjeździe we
wspólnych meczach, a następnie wyniki wszystkich meczy grupowych według następujących
kryteriów: 1)różnica bramek, 2)liczba bramek strzelonych, 3)liczba bramek strzelonych
na wyjeździe, 4)gra "fair play", 5)ustalenie kolejności w drodze losowania.
Jeśli chodzi o turniej finałowy to w dalszym ciągu rozgrywany jest systemem mieszanym:
faza pierwsza polega na rywalizacji grupowej a fazy kolejne rozgrywane są systemem
pucharowym. Format turnieju kształtuje się po zmianach następująco: 16 finalistów
zostaje podzielonych na 4 czterozespołowe
grupy. O kolejności w grupie decyduje liczba punktów. Jeśli dwie lub więcej drużyn zdobyły taka samą liczbę punktów to o kolejności w grupie decydowały następujące kryteria: 1)liczba punktów z meczy tych drużyn, 2)różnica bramek z meczy tych drużyn, 3)liczba bramek strzelonych we wspólnych meczach tych drużyn, 4)różnica bramek ze wszystkich meczy grupowych, 5)liczba bramek strzelonych we wszystkich meczach grupowych, 6)gra "fair play", 7)ustalenie kolejności w drodze losowania.
Drużyny zajmujące miejsca pierwsze i drugie w grupach awansują do ćwierćfinałów. Zwycięzcy meczy ćwierćfinałowych awansują do półfinałów a zwycięzcy meczy półfinałowych spotykają się w wielkim finale. Jeśli mecz fazy poza grupowej nie został rozstrzygnięty w regulaminowym czasie gry zarządzano dogrywkę. Nowością w
regulaminie było wprowadzenie w dogrywce tzw. "złotego gola". Polegało to na tym, że
dogrywka trwała tylko do momentu strzelenia pierwszego gola przez, którąś z drużyn.
Gol ten nazywał się "złotym golem" i kończył mecz. Drużyna, która go strzeliła awansowała
do kolejnej fazy. W całym turnieju padł tylko jeden złoty gol. Strzelili go Niemcy w meczu finałowym z Czechami. Jeśli w dogrywce nie padł rozstrzygający gol to
mecz kończył się serią rzutów karnych wyłaniających zwycięzcę.
Meczu o trzecie miejsce od 1984 roku nie rozgrywa się.
Po przemianach politycznych w latach 1989-1995 (rozpad Związku Radzieckiego, Jugosławii i Czechosłowacji) na mapie
Europy pojawiło się wiele nowych państw. Niektóre z nich jak na przykład Chorwacja (była republika jugosłowiańska), Czechy (uznane przez FIFA i UEFA za spadkobiercę osiągnięć Czechosłowacji) czy Rosja (uznana przez FIFA i UEFA za spadkobierczynię osiągnięć Związku Radzieckiego) wystąpiły po raz pierwszy na turnieju. Pozostali debiutanci Bułgaria, Turcja i Szwajcaria nie odnieśli sukcesu i zakończyli przygodę z turniejem na fazie grupowej.
Spośród faworytów zawiedli i nie wyszli z grupy jedynie Włosi i Duńczycy broniący tytułu sprzed czterech lat. Mecze ćwierćfinałowe, półfinałowe i finałowy charakteryzowały się mała ilością goli, dogrywkami i seriami
rzutów karnych rozstrzygających mecz. "Czarnym koniem" okazała się reprezentacja Czech, która w ćwierćfinale
pokonała Portugalię a w półfinale po serii rzutów karnych wyeliminowała Francję (w składzie której był 24 letni wówczas Zinedine Zidane). Drugi mecz półfinałowy to był
prawdziwy bój o Anglię. Także zakończył się serią rzutów karnych, po których Anglia została w końcu po(d)bita przez
Niemców. Mecz finałowy był powtórką z 1976 roku kiedy to spotkały się reprezentacje Czechosłowacji i RFN. 20 lat
wcześniej lepsza okazała się Czechosłowacja. Teraz Niemcy wzięli odwet na Czechach. W 95 minucie dogrywki strzelili "złotego gola" i po raz trzeci sięgneli po tytuł mistrza Europy.
Motto turnieju brzmiało "stąd pochodzi futbol" i nawiązuje do tego, że Anglia uważana jest za kolebkę współczesnej
piłki nożnej. Na mecze gospodarzy rozgrywane na Wembley przychodził komplet widzów, około 76.000 ludzi. Łącznie
wszystkie mecze obejrzała rekordowa liczba - 1.276.137 osób. Żółtych kartek też piłkarze ujrzeli rekordową ilość, bo
aż 156 oraz 7 czerwonych. Po raz pierwszy oficjalnie w stosunku do mistrzostw Europy używano nazwy "Euro".
|